Covid-19 Koşullarının Sokak Hayvanlarına Etkisi – Hülya Yalçın –

Covid-19 Pandemisinin Sokak Hayvanlarına Etkileri Neler Oldu?
Beklenmedik bir şekilde bütün Dünyayı etkisi altına alan Covid-19 Pandemisi, kırılgan canlılar için daha ağır sonuçlar doğurmaya devam ediyor. 2020 yılının başlarından itibaren neredeyse gezegendeki tüm canlıları olumsuz yönde etkileyen bir pandemi süreci yaşıyoruz. İnsan türünün evlere kapanması nedeniyle doğanın özgürleşip kendine geldiği şahane manzaralar da gördük Denizlerde özgürleşen yunuslar, göklerin efendisi kuşlar, yaban hayvanları, hepsi bir süre rahat nefes aldılar insansız doğada. Ne yazık ki bu doğal ve özgür süreç artık bitiyor.

Kırılgan yaşam formları demiştik ya, bunların en başında zayıf, hasta ve yaşlı insanlarla beraber sokak hayvanları geliyor. Pandemi süreci, alıştığımız ve normal kabul ettiğimiz tüm ölçüleri alt üst ederek yeni yaşam koşullarını dayattı hepimize.

İlk ve küresel ölçekte alınan “tam kapanma önlemleri”, sokaklarda yaşama mücadelesi veren köpek ve kediler için bir anda gıdaya, suya, sağlık yardımına ulaşabilme şansını neredeyse tamamen bitirdi. Çünkü insanlar işe gider gelirken, sokakta dolaşırken, hatta özellikle onları beslemek, kollamak için dışarıda olurken, kapanma önlemleri bunu birden kesti.

Kısa bir süre bocalamayı takiben dışarıda yaşama savaşı veren dostlarımızı unutmayan insanlar bir yolunu bulup yine onların yanına ve yardımına koştu. Takiben belirli yerlerde besleme yapan kişi ve gruplara özel izinler çıkartıldı, günlük izinler verildi. Evlerde yaşayan hayvanların dolaştırılması için kısıtlamalarda istisnalar belirlendi. Hayvan hakları karnesi bu kadar kötü bir ülke için bu gelişmeler bizi gerçekten umutlandırdı. Çünkü her gün yaşanan onca vahşet karşısında cezai düzenlemeyi net olarak getirebilen bir kanun bile çıkartılmazken, bu özel süreçte böyle istisnalar tanınması pek beklenen bir tavır değildi bizler için. Sanırım ne olursa olsun onları sokaklarda çaresizliğe, ölüme, açlığa bırakmayacak bir kısım kararlı insanın varlığı bunda çok etkili oldu.

Dışarıda yaşayan pek çok hayvan ne yazık ki artık kanıksandığı üzere çöplerden yiyecek arıyor. Biz bunu artık kesinlikle değiştirmek üzerine çalışmalar yaparken, pandemi süreci onları yeniden ve mecburen çöplere yöneltti bir süreliğine de olsa. Onlarca kimyasal atık, ilaç, maske vb. tehlikenin de doğrudan eklendiği çöpten beslenme tehlikesi kırılganlığı artırdı.

Gıda satan yerlerin, lokanta ve kafelerin uzun süre kapalı kalması da bu hayvanların gıdaya, suya erişiminin zorlaşmasına sebep oldu. Zaten evlerimizin ve yakın yaşam alanlarımızın dışında, tanımadığımız başka insanların merhametine kalmış olan kırılgan hayatları üzerindeki baskı bu durumda daha da arttı.

Normal hayatın günlük akışında öyle ya da böyle gıdaya, suya erişebilen ve bizim de küçük dokunuşlarımızla hayatını sürdürebilen hayvanlar bir anda tamamından mahrum kalınca elbette pek çoğu hastalandı ve öldü. Özel sağlık ve tedavi yardımı alamadığımız bu dönemde de hayatta kalma şansı olabilecek çok sayıda hayvanımızı maalesef kaybettik.

Elbette “insan hayatı da korkunç bir tehdit altında iken hayvanları düşünecek değiliz” diyen, yaşam hakkını hiçe sayıp en çok ve en önce kendisini düşünen insan sayısı da az değil.

Pandemi sürecinde Türkiye’de dışarıda yaşamak zorunda kalan hayvanlar için zaten ağır olan şartlar biraz daha ağırlaşmış oldu sadece. Eskiden insanlar “buraya su koyma, yiyecek verme, alıştırma” derdi, pandemi sürecinde de “bu saat yasak, şu gün yasak, bugün yasak” oldu baskının şekli.

Umuyoruz ki bu sürecin artık sonu gelsin ve hayvanların yaşamının da en az bizimki kadar değerli olduğunun bilincine tüm toplum varsın.

Öte yandan, her ne kadar yüz yüze yerine çevrimiçi alanda sürmek zorunda olsa da hayvan haklarını savunma mücadelesinin hiç es vermeden ve aynı kararlılıkla sürdürülüyor olması çok umut verici.

Çünkü hem hayvanlar hem de onları insan kötülüğünden ve karşılaşabilecekleri doğal olumsuzluklardan korumaya çalışan bizler bunu hak ediyoruz. Yaşama hakkı var olmakla başlar ve hiçbir canlının yaşama hakkı diğerinden aşağıda ya da üstün değildir.

Emek veren herkese teşekkürler.

Av. Hülya Yalçın

Hayvanlara Adalet Derneği Bşk.

Font boyutlandır
Kontrast
İzmir Kent Hakkı Merkezi